प्यालेस्टिनीको निगरानी गर्न इजरायलले अमेजन क्लाउडमा ३५ लाख तस्बिर अपलोड गरेको खुलासा

रेडियो काठमाण्डु
  • ख-
  • ख
  • ख+

अन्तिम पटक अध्यावधिक गरिएको

काठमाडौं, ३ मंसिर । इजरायली सेनाले गाजामा आफ्नो विनाशकारी जमिन आक्रमणको सुरुवाती महिनाहरूमा अमेजनको क्लाउड प्लेटफर्ममा ३५ लाख तस्बिरहरू अपलोड गरेको थियो ताकि प्यालेस्टिनीहरूको तस्बिरहरूको विश्लेषण गर्न अमेरिकी टेक जायन्टको अनुहार पहिचान प्रविधि प्रयोग गर्न सकियोस्।

‘द गार्जियन’ ले रिपोर्ट गरेको छ कि तस्बिरहरू ‘रोलिङ स्टोन’ भनेर चिनिने विभागले अपलोड गरेको हो। विभागले आफ्नो नाम इजरायली सैन्य प्रणालीबाट लिएको छ, जसले पश्चिम किनार र गाजामा बस्ने प्यालेस्टिनीहरूको बारेमा जानकारीको केन्द्रीय भण्डारको रूपमा काम गर्दछ।

विभागले २०२४ को सुरुमा तस्बिरहरू अपलोड गर्ने आफ्नो निर्णयको बारेमा अमेजनलाई बताएको थियो ताकि यसले एआई-संचालित छवि विश्लेषण प्लेटफर्म ‘रेकोग्निसन’ मा अनुहार पहिचान परियोजना चलाउन सकियोस्।

इजरायली सेनाले अमेजनको सेवाहरूको प्रयोग  

अक्टोबर ७ मा हमासको आक्रमणपछि इजरायलले गाजामा जमिन आक्रमण सुरु गरे पछि यसको सेनाले नियमित रूपमा चेक पोइन्टहरूबाट गुज्रिरहेका प्यालेस्टिनीहरूको तस्बिरहरू तथा संवेदनशील जानकारी सङ्कलन गरेको छ, जुन प्रायः उनीहरूको सहमति बिना लिइन्छ। अमेजनको ‘रेकोग्निसन’ मा अपलोड गरिएका तस्बिरहरू त्यस्ता चेक पोइन्टहरूमा खिचिएका थिए कि थिएनन् भन्ने कुरा स्पष्ट छैन।

गाजामा आफ्नो सैन्य अभियानको सुरुवाती चरणमा इजरायलले लडाकुहरूद्वारा बन्धक बनाइएका व्यक्तिहरूको पहिचान गर्न ‘रेकग्निसन’ प्रविधिको प्रयोग गर्‍यो। साथै, इजरायली सेनाले लडाकु हुन सक्ने आशंका गरिएका व्यक्तिहरूको पहिचान गर्न पनि अनुहार पहिचान गर्ने प्रविधिको उपयोग गरेको थियो।

इजरायल र अमेजनबीचको सम्बन्धको आधार ‘प्रोजेक्ट निम्बस’ नामक सन् २०२१ को सम्झौता हो। अर्बौं डलरको यस सम्झौताअन्तर्गत अमेजन वेब सर्भिसेज र गुगलले इजरायली सरकार तथा सेनालाई क्लाउड सेवाहरू उपलब्ध गराउँछन्।

‘प्रोजेक्ट निम्बस’ सम्झौतामा केही असामान्य सर्तहरू समावेश छन्। यसअनुसार यदि इजरायली सरकार वा सेनाले सेवाका सर्तहरू उल्लङ्घन गरेमा पनि अमेरिकी कम्पनीहरूले उनीहरूलाई क्लाउड सेवा प्रयोग गर्नबाट रोक्न वा निलम्बन गर्न पाउँदैनन्।

‘द गार्जियन’ को रिपोर्टअनुसार, सन् २०२३ को सुरुतिर अमेजन वेब सर्भिसेजले इजरायलमा नयाँ डाटा सेन्टरहरू सञ्चालनमा ल्यायो, जसले इजरायली सरकार र सेनालाई आफ्नै सर्भरहरूबाट डाटा अमेजन वेब सर्भिसेजको क्लाउडमा सार्ने सुविधा प्रदान गर्‍यो।

सन् २०२३ भरि उक्त निकायले ठूलो परिमाणमा डाटा अमेजन वेब सर्भिसेजको क्लाउडमा स्थानान्तरण गर्‍यो। यस कार्यमा संलग्न एक सैन्य स्रोतले बताए अनुसार “योजनाअनुसार तस्बिर, भिडियो र सबै गोप्य गुप्तचर सूचनाहरू अर्थात् सम्पूर्ण डाटा स्थानान्तरण गर्ने तयारी थियो।”

यसबाहेक, अमेजन वेब सर्भिसेजले तेल अवीवस्थित आफ्ना डाटा सेन्टरहरूभित्र ‘वाल्ड गार्डेन’  वा एक छुट्टै सुरक्षित क्षेत्र निर्माण गरिदियो। सैन्य कारबाही र गुप्तचर सङ्कलनसम्बन्धी संवेदनशील सामग्रीहरू भण्डारण गर्नका लागि त्यहाँ विशेष डिजिटल तथा भौतिक सुरक्षा उपायहरू अपनाइएका थिए।

सन् २०२४ मा, इजरायली सैन्य अधिकारीहरूलाई अमेजन वेब सर्भिसेजको तेल अवीवस्थित कार्यालयबाट काम गरिरहेको अवस्थामा देखियो। अमेजन वेब सर्भिसेजका एक प्रवक्ताले भने कि ग्राहकहरू “ब्रिफिङ र बैठकहरूका लागि नियमित रूपमा हाम्रा कार्यालयहरूमा आउने गर्छन्।” उनले यस्ता भ्रमणहरूलाई नियमित ग्राहक अन्तरक्रियाभन्दा बाहिरको कुरा मान्नु “गलत र आधारहीन” भएको दाबी गरे।

कुनै सल्लाह, सुझाव वा प्रतिकृयाको लागि 921radiokathmandu@gmail.com मा इमेल पठाउन सक्नुहुन्छ ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्

कभर स्टोरी